Yaratılış
Yaratılış kitabı, Kutsal Kitap anlatısının başlangıcını kurar. Evrenin yaratılışı, insanın yeryüzündeki yeri, günahın ve kırılmanın dünyaya girişi, tufan, ulusların dağılması ve ardından Tanrı'nın İbrahim, İshak, Yakup ve Yusuf aracılığıyla bir halk oluşturma süreci bu kitapta anlatılır. İlk bölümler bütün insanlığa dair temel soruları ele alırken, sonraki bölümler Tanrı'nın belirli bir aileyle kurduğu ilişkinin nasıl geniş bir umut hikâyesine dönüştüğünü gösterir. Yaratılış yalnızca kökenleri açıklayan bir metin değildir; vaat, güven, sadakat, sürgün, kardeşlik çatışması ve Tanrı'nın yönlendirişi gibi temalarıyla bütün Kutsal Kitap için zemin hazırlar. Bu yüzden hem büyük anlatıyı görmek hem de insan deneyiminin derin sorularını düşünmek için dikkatle okunur.
Yazar ve bağlam
Yaratılış, geleneksel olarak Musa'ya atfedilir ve Yahudi-Hristiyan geleneğinde çoğu zaman Pentateuk'un ilk kitabı olarak bu çerçevede okunur. Bununla birlikte modern araştırmacılar, metnin uzun bir sözlü ve yazılı aktarım sürecinden geçtiğini, farklı dönemlerde şekillenmiş gelenekler ve düzenlemeler içerebileceğini tartışır. Kitapta anlatılan olayların geçtiği dünya, Eski Yakın Doğu'nun aile yapıları, göç yolları, antlaşma düşüncesi ve krallık öncesi toplumsal hafızasıyla ilişkilendirilir. Bu nedenle Yaratılış hem iman topluluklarının kutsal anlatısı hem de eski dünyanın edebi ve tarihsel ortamıyla konuşan bir metin olarak incelenir.
Okuma önerisi
Yaratılış'ı okurken tek bir tür beklentisiyle değil, anlatı, soy kütüğü, şiirsel tekrar ve teolojik vurgu taşıyan çok katmanlı bir metin olarak yaklaşmak yararlıdır. İlk bölümlerde evrensel çerçeveyi, atalar anlatılarında ise aile öyküsü içinden ilerleyen vaat temasını izlemek kitabın bütünlüğünü daha görünür kılar.
Bölümler
- Yaratılış 1
- Yaratılış 2
- Yaratılış 3
- Yaratılış 4
- Yaratılış 5
- Yaratılış 6
- Yaratılış 7
- Yaratılış 8
- Yaratılış 9
- Yaratılış 10
- Yaratılış 11
- Yaratılış 12
- Yaratılış 13
- Yaratılış 14
- Yaratılış 15
- Yaratılış 16
- Yaratılış 17
- Yaratılış 18
- Yaratılış 19
- Yaratılış 20
- Yaratılış 21
- Yaratılış 22
- Yaratılış 23
- Yaratılış 24
- Yaratılış 25
- Yaratılış 26
- Yaratılış 27
- Yaratılış 28
- Yaratılış 29
- Yaratılış 30
- Yaratılış 31
- Yaratılış 32
- Yaratılış 33
- Yaratılış 34
- Yaratılış 35
- Yaratılış 36
- Yaratılış 37
- Yaratılış 38
- Yaratılış 39
- Yaratılış 40
- Yaratılış 41
- Yaratılış 42
- Yaratılış 43
- Yaratılış 44
- Yaratılış 45
- Yaratılış 46
- Yaratılış 47
- Yaratılış 48
- Yaratılış 49
- Yaratılış 50
Yaratılış kitabını kim yazdı?
Geleneksel olarak Musa'ya atfedilir. Bununla birlikte modern araştırmalarda, metnin farklı dönemlerden gelen geleneklerin derlenmesi ve düzenlenmesiyle bugünkü biçimini kazanmış olabileceği de tartışılır.
Yaratılış kitabı ne anlatır?
Kitap, dünyanın ve insanlığın başlangıcını, günahın ve kırılmanın ortaya çıkışını, tufanı ve ulusların dağılmasını anlatır. Ardından Tanrı'nın İbrahim'den başlayarak bir aileyle kurduğu ilişkiyi ve bu ailenin Yusuf'un günlerine kadar uzanan hikâyesini izler.