Öfke hakkında ne anlatılır?
Kutsal Kitap öfkeyi tek kelimeyle ya tamamen meşru ya da tamamen yasak ilan etmez. Önce şunu kabul eder: öfke gerçek bir insan tepkisidir. Haksızlık, ihanet, baskı ya da kötülük karşısında insanın içi kabarabilir. Bu nedenle asıl mesele yalnızca öfkenin varlığı değil, onun neye…
Kutsal Kitap öfkeyi tek kelimeyle ya tamamen meşru ya da tamamen yasak ilan etmez. Önce şunu kabul eder: öfke gerçek bir insan tepkisidir. Haksızlık, ihanet, baskı ya da kötülük karşısında insanın içi kabarabilir. Bu nedenle asıl mesele yalnızca öfkenin varlığı değil, onun neye yöneldiği, nasıl ifade edildiği ve neye dönüştüğüdür. Kutsal Yazı özellikle denetimsiz, kin biriktiren ve başkasına zarar veren öfke konusunda ciddi uyarılar yapar.
Özdeyişler ve Yakup mektubu, acele parlayan öfkenin bilgelikten uzak olduğunu söyler. Pavlus da öfkenin günaha kapı açmaması gerektiğini vurgular. Bu, bütün duyguları bastırmak demek değildir; aksine kişi öfkesini gerçeğe, adalete ve özdenetime tabi kılmalıdır. İsa'nın tapınaktaki tavrı da bazen anılır; ancak o sahne kişisel alınmışlıkla patlayan öfkeye değil, kutsal olanın kötüye kullanılmasına karşı yönelmiş yargısal tepkiye daha yakındır. Bu yüzden o örnek, sıradan insan patlamalarını kolayca meşrulaştırmak için kullanılamaz.
Öfkenin en tehlikeli biçimlerinden biri, haklılık duygusuyla beslenip kalıcı bir kimliğe dönüşmesidir. Kutsal Kitap bu yüzden yalnız davranışı değil, kalbin içinde biriken sertliği de ciddiye alır.
Kutsal Kitap'ın önerdiği yol, öfkeyi inkâr etmek değil, onu dönüştürmektir. İnsan önce neden öfkelendiğini dürüstçe görmeli, sonra bunu yıkıcı dile, intikama ve ilişkileri çürüten sertliğe bırakmamalıdır. Bağışlama, uzlaşma, geç konuşma ve hikmetle tepki verme burada merkezi yer tutar. Bazen adalet arayışı gerekir; ama adalet ile öç alma aynı şey değildir.
Katolik, Ortodoks ve Protestan gelenekleri bu ana hatta ortaktır. Farklar daha çok ruhsal eğitim dilinde görülür. Bazı gelenekler tutkuların terbiyesini, bazıları kalbin putlarını, bazıları kutsallaşma disiplinlerini öne çıkarır.
Kısacası Kutsal Kitap, öfkeyi hafife almaz. Doğru yönlendirilmezse yıkar; hikmetle yönetilirse kişiyi gerçeğe ve adalete çağırabilir.