Golyat İsminin Anlamı
Golyat adı İbranice değildir; Filistliler'in dilinden gelen yabancı bir ad olduğu düşünülür ve anlamı bilinmemektedir. Bazı araştırmacılar adı, Batı Anadolu'daki Lidya krallarından Alyattes gibi Anadolu kökenli adlarla akraba sayar; Gat kentindeki kazılarda bulunan ve benzer adlar taşıyan bir çanak çömlek yazıtı da bu tartışmaya katılır. Bu öneriler ilginç olsa da kesin değildir. İslam geleneğinde aynı kişi Calut adıyla bilinir.
Köken
Golyat ismi Filist kökenli, İbranice değil; kesin köken bilinmiyor kökenlidir.
İncil'de Golyat kimdir?
Golyat, Gatlı Filistli bir savaşçıdır; iri cüssesi ve ağır zırhıyla İsrail ordusuna meydan okur. Genç Davut onun karşısına yalnız sapanı ve RAB'be güveniyle çıkar ve attığı taşla onu yere serer. Bu karşılaşma, güçsüz görünenin Tanrı'ya güvenerek kazandığı zaferin simgesi hâline gelmiştir.
Kutsal Kitap'ta Golyat — öyküsü
Golyat, Kutsal Kitap'ın en tanınmış karşılaşmasının kaybeden tarafıdır. Filistliler ile İsrailliler Ela Vadisi'nin iki yanındaki tepelerde karşı karşıya ordugâh kurduğunda, Gatlı Golyat Filistli saflarından öne çıkar. Anlatı onun olağanüstü boyunu, tunç miğferini, pullu zırhını ve ağır mızrağını ayrıntılı biçimde betimler. Golyat kırk gün boyunca sabah akşam İsrail ordusuna meydan okur ve kendisiyle teke tek dövüşecek bir adam ister; Saul da dahil herkes korkuya kapılır. Kardeşlerine yiyecek götürmek için ordugâha gelen genç çoban Davut, bu meydan okumayı yaşayan Tanrı'nın ordularına yapılmış bir hakaret olarak görür. Saul'un zırhını dener ama alışık olmadığı için çıkarır; dereden beş düzgün taş seçer ve sapanıyla Golyat'ın karşısına çıkar. Golyat onu küçümser; Davut ise kılıçla ya da mızrakla değil, RAB'bin adıyla geldiğini ve savaşın RAB'be ait olduğunu söyler. Sapandan çıkan taş Golyat'ın alnına saplanır ve dev yüzüstü yere düşer; Davut onun kendi kılıcıyla işini bitirir ve Filistliler kaçar. Golyat'ın kılıcı daha sonra Nov'daki kâhinlerin yanında saklanır ve Saul'dan kaçan Davut'a verilir.
Golyat ismi Kur'an'da geçer mi?
Golyat adı Kur'an'da bu biçimiyle geçmez; ancak Kur'an, Talut'un ordusu anlatısında Davud'un öldürdüğü Calut adlı bir düşmandan söz eder. Calut'un Kutsal Kitap'taki Golyat olduğu, İslam yorumcularının ve araştırmacıların yaygın görüşüdür.
Geçtiği ayetler
- 1. Samuel 17:4 —
Filistliler'in ordugâhından Gatlı, adı Golyat olan bir savaşçı öne çıktı. Boyu altı arşın bir karıştı.
- 1. Samuel 17:45 —
Davut Filistli'ye şöyle dedi: “Sen bana kılıçla, mızrakla, ciritle geliyorsun. Ben ise sana, meydan okuduğun İsrail ordularının Tanrısı, Orduların RAB'binin adıyla geliyorum.
- 1. Samuel 17:49 —
Elini torbasına soktu, bir taş alıp sapana koydu ve fırlattı. Filistli'yi alnından vurdu. Taş alnına saplandı, o da yüzüstü yere düştü.