Paskalya (Diriliş Bayramı) ne zaman?
Paskalya, Hristiyan inancında İsa Mesih'in çarmıha gerilişinin ardından üçüncü gün ölümden dirilişinin kutlandığı bayramdır; kilise takviminin en eski ve en merkezî günü sayılır. Tarihi her yıl değişir ve Batı geleneğinde 22 Mart – 25 Nisan arasındaki bir Pazar'a denk gelir.
Paskalya (Diriliş Bayramı) — Katolik · Protestan (Batı): sıradaki tarih 28 Mart 2027.
Paskalya (Diriliş Bayramı) — Rum Ortodoks: sıradaki tarih 2 Mayıs 2027.
Paskalya (Diriliş Bayramı) — Ermeni Apostolik: sıradaki tarih 28 Mart 2027.
Paskalya (Diriliş Bayramı) — Süryani Kadim: sıradaki tarih 2 Mayıs 2027.
Paskalya'nın tarihi geleneklere göre değişir: Katolik ve Protestan kiliseler Gregoryen, Rum Ortodoks ve Süryani Kadim kiliseleri Jülyen hesabını kullanır — bu yüzden Ortodoks Paskalyası çoğu yıl Batı Paskalyası'ndan 1-5 hafta sonra kutlanır (bazı yıllar, örn. 2025, çakışır). Ermeni Apostolik Kilisesi Batı ile aynı tarihi izler.
Yıl yıl tarihler — Batı geleneği
| Yıl | Tarih |
|---|---|
| 2026 | — Pazar |
| 2027 | — Pazar |
| 2028 | — Pazar |
| 2029 | — Pazar |
Katolik · Protestan (Batı)
| Yıl | Tarih |
|---|---|
| 2026 | |
| 2027 | |
| 2028 |
Rum Ortodoks
| Yıl | Tarih |
|---|---|
| 2026 | |
| 2027 | |
| 2028 |
Ermeni Apostolik
| Yıl | Tarih |
|---|---|
| 2026 | |
| 2027 | |
| 2028 |
Süryani Kadim
| Yıl | Tarih |
|---|---|
| 2026 | |
| 2027 | |
| 2028 |
Anlamı ve tarihçesi
Paskalya (Diriliş Bayramı), Hristiyanlığın odağındaki olayı — İsa Mesih'in ölümden dirilişini — kutlar. Yeni Antlaşma'nın dört Müjde anlatısı da haftanın ilk günü, sabah erkenden mezara giden kadınların mezarı boş bulmasıyla başlayan diriliş tanıklığını aktarır. İlk kilise bu olayı imanın temeli saymış, Pavlus da diriliş olmadan Hristiyan inancının boş kalacağını yazmıştır. Paskalya'nın tarihi sabit değildir: Batı (Gregoryen) gelenekte, ilkbahar ekinoksunu izleyen ilk dolunaydan sonraki Pazar günü kutlanır; bu hesaba tarihsel olarak "computus" denir. Bu yüzden Paskalya en erken 22 Mart, en geç 25 Nisan'a düşer. Doğu (Ortodoks) kiliselerinin çoğu aynı ilkeyi Jülyen takvimiyle uyguladığından iki gelenek çoğu yıl farklı tarihlerde kutlar. Paskalya'dan önceki hafta Kutsal Hafta'dır: Palmiye Pazarı ile başlar, Çarmıh Cuması ile derinleşir ve diriliş sabahıyla taçlanır. Paskalya ayrıca kendisinden sonra hesaplanan günlerin de çapasıdır: Göğe Yükseliş dirilişten 40. güne, Pentikost 50. güne denk gelir. Birçok dilde bayramın adı İbranice "Pesah"tan (Fısıh) türemiştir; bu bağ, dirilişin Fısıh bayramı döneminde gerçekleşmesine dayanır.
Kaynaklar
- USCCB — 2027 Batı kilise takvimi
- Church of England — Kilise yılı takvimi
- Greek Orthodox Archdiocese — 2027 Paschalion
- Orthodox Church in America — Paskalya döngüsü